Wytyczne |  Przeglądy systematyczne |  Ocena badań |  Szkolenia 







Strona główna

Kontakt z nami

O instytucie

Dorobek naukowy

Wytyczne

Przeglądy systematyczne

Ocena badań klinicznych

Szkolenia

  EBM - podejmowanie decyzji w praktyce klinicznej

Co to jest EBM

 
Mapa serwisu

 



EBM - podejmowanie decyzji w praktyce klinicznej

Zajęcia fakultatywne dla studentów IV roku Wydziału Lekarskiego CMUJ przygotowane przez II Katedrę Chorób Wewnętrznych Collegium Medicum UJ we współpracy z Polskim Instytutem EBM

Evidence based medicine (EBM) jest kluczem do świata informacji medycznej. Otwarcie drzwi do tego świata ogromnie wzmacnia pozycję lekarza i go uniezależnia. Znajomość danych z badań naukowych i umiejętność odróżnienia mocnych (wiarygodnych) od słabych (mniej wiarygodnych) danych lub dużych efektów leczniczych od małych, pozwala lekarzom dokonywać niezależnej oceny, co jest najlepsze dla ich pacjentów. Pozwala również wyjaśnić pacjentom skutki różnych opcji postępowania i tym samym zwiększyć szansę, że dokonają świadomego i najlepszego dla siebie wyboru.

Zajęcia trwają 30 godzin i składają się z:

  • 4 wykładów (wstęp wolny dla wszystkich chętnych)
  • 7 spotkań w małych grupach po 6-8 osób (liczba uczestników ograniczona)

Celem zajęć jest dostarczenie narzędzi potrzebnych do skuteczniejszego praktykowania w duchu EBM.

Narzędzia te to między innymi wiedza i umiejętności umożliwiające:

  • zadawanie precyzyjnych pytań klinicznych, na które można uzyskać jasną odpowiedź
  • szybkie i efektywne znajdowanie wiarygodnych informacji
  • odróżnianie informacji bardziej od mniej wiarygodnych
  • wyłowienie informacji przydatnych klinicznie, czyli istotnych dla pacjentów
  • zrozumienie języka badań klinicznych i publikacji medycznych
  • zrozumiałe i proste przekazanie informacji pacjentom

Zaliczenie zajęć

  • obecność i aktywne uczestnictwo we wszystkich zajęciach
  • samodzielne sformułowanie pytania klinicznego, wyszukanie danych i ich krytyczna ocena oraz krótka prezentacja proponowanej decyzji klinicznej
  • przy otrzymaniu zaliczenia brana będzie pod uwagę opinia pozostałych członków grupy, a w szczególnych przypadkach także doświadczenie życiowe i system wartości prowadzących zajęcia

Po ukończeniu zajęć każdy uczestnik otrzyma także imponujący, ale bezwartościowy dyplom.

Zapisy na zajęcia przyjmowane są w sekretariacie II Katedry Chorób Wewnętrznych przy ul. Skawińskiej 8.

Zajęcia będą odbywały się w sali wykładowej i salach seminaryjnych II Katedry Chorób Wewnętrznych CM UJ przy ul. Skawińskiej 8

Zalecane piśmiennictwo:

1. Roman Jaeschke, Deborah Cook, Gordon Guyatt. "Evidence based medicine (EBM) czyli praktyka medyczna oparta na wiarygodnych i aktualnych publikacjach (POWAP)" Medycyna Praktyczna, wydanie specjalne 1/1999 ISSN 0867-499X (http://www.mp.pl/inne_publikacje/)

Wszystkie materiały i zalecane teksty będą rozdane podczas zajęć.

Kierownik zajęć fakultatywnych:
dr hab. med. Anetta Undas
II Katedra Chorób Wewnętrznych CMUJ

Konsultant programu:
prof. dr med. Roman Jaeschke
McMaster University, Kanada

Kierownik Katedry
prof. dr hab. med. Andrzej Szczeklik
II Katedra Chorób Wewnętrznych CMUJ


Wykłady

1.

Wprowadzenie do Evidence Based Medicine.

  • definicja i historia EBM
  • podejmowanie decyzji klinicznych: potrzeba integracji wiarygodnej i aktualnej informacji, preferencji pacjentów i doświadczenia klinicznego
  • hierarchia wiarygodności danych
  • formułowanie pytania klinicznego

2.

Ocena wiarygodności danych.

  • czy wynikom badania można wierzyć: błąd systematyczny i wiarygodność wewnętrzna badania, czynniki zakłócające, randomizacja, analiza zgodna z zaplanowanym leczeniem, analiza w podgrupach
  • czy wyniki można zastosować do naszych chorych: wiarygodność zewnętrzna badania

3.

Przedstawianie wyników badań i ich interpretacja.

  • słownik EBM: ryzyko podstawowe, ryzyko względne (RR); względne zmniejszenie ryzyka (RRR), bezwzględne zmniejszenie ryzyka (ARR), iloraz szans (OR), hazard względny (HR), number needed to treat (NNT) i number needed to harm (NNH), wartość p i przedział ufności (CI)

4.

Zastosowanie wyników badań w praktyce klinicznej.

  • znajomość odpowiednich danych naukowych nie wystarczy do podjęcia decyzji
  • te same dane mogą prowadzić do różnych decyzji
  • wartości i preferencje pacjentów
  • wartości i preferencje lekarzy
  • badania naukowe vs marketing i reklama
  • umiejętność przekazania informacji pacjentom

Spotkania w małych grupach

5.

1. Formułowanie pytania klinicznego.

  • pytania podstawowe a pytania szczegółowe
  • elementy pytania klinicznego: populacja (opis pacjentów i ich stanu klinicznego), interwencja (lek, badanie diagnostyczne, substancja szkodliwa), punkty końcowe (sposób oceny skutków interwencji)

2. Źródła danych - wyszukiwanie artykułów.

  • źródła wiarygodnej i aktualnej wiedzy (m.in. UpToDate, Cochrane Library, ACP Journal Club i inne)
  • zasady wyszukiwania i korzystanie z medycznych baz danych (Medline, Embase, Cochrane Library) - ćwiczenia praktyczne

6.

Przedstawianie wyników badań i ich interpretacja.

  • słownik EBM: ryzyko, RR, RRR, ARR, RB, RBI, ABI, RRI, ARI, OR, HR, NNT, NNH, itd.
  • istotność statystyczna a istotność kliniczna: wartość p i przedział ufności
 

Zastosowanie nowych informacji z badań naukowych w praktyce klinicznej (tematy szczegółowe).

7.

Ocena artykułów o leczeniu i zapobieganiu.

  • rodzaje badań klinicznych przydatnych w ocenie skuteczności
  • randomizacja, utajenie randomizacji
  • analiza w grupach wyodrębnionych zgodnie z zaplanowanym leczeniem
  • kompletność opisu pacjentów, którzy rozpoczęli badanie
  • efekt placebo i ślepa próba
  • klinicznie istotne i zastępcze punkty końcowe

Samodzielna ocena wiarygodności przykładowych artykułów i klinicznej przydatności ich wyników

8.

Ocena artykułów na temat rokowania.

Pojęcia: czynniki rokownicze; czynniki ryzyka; rokowanie w wybranych chorobach na podstawie przykładowych artykułów

9.

Ocena artykułów opisujących metodę diagnostyczną.

  • test referencyjny (złoty standard)
  • wyniki prawdziwie i fałszywie dodatnie albo ujemne
  • wartość predykcji wyników dodatnich i ujemnych
  • próg wykluczenia i próg leczenia
  • prawdopodobieństwo a priori i a posteriori
  • czułość, swoistość i wskaźnik wiarygodności (likelihood ratio)

Samodzielna ocena trafności i przydatności klinicznej wybranych testów na podstawie przykładowych artykułów.

10.

Ocena artykułów na temat szkodliwości.

  • rodzaje badań przydatnych w ocenie czynników szkodliwych
  • czynniki ryzyka

Samodzielna ocena wiarygodności przykładowych artykułów i klinicznej przydatności ich wyników

11.

Ocena badań wtórnych.

  • artykuły przeglądowe, przeglądy systematyczne i metaanalizy (strategia wyszukiwania i wybór badań, Cochrane Collaboration)
  • podstawy analizy ekonomicznej
  • wytyczne postępowania i siła zaleceń

Samodzielna ocena wiarygodności przykładowych artykułów i klinicznej przydatności ich wyników.

12.

Prezentacje studentów.

  • sformułowanie praktycznych i rzeczywistych pytań i problemów klinicznych
  • prezentacja sposobu znajdowania odpowiednich danych, ich krytycznej oceny i przedstawienie proponowanej decyzji klinicznej.

powrót



Kontakt
  Copyright © PI-EBM